Marc Desmet sj is jezuïet en palliatief arts. Sinds 23
jaar staat hij, als arts, mensen bij in de laatste fase van hun lijden. Marc is er zich bewust dat hij werkt op een grensgebied. En dat het belangrijk is dat op het grensgebied van het levenseinde gewerkt en gedacht wordt vanuit het Evangelie. In de grootst mogelijke openheid. Zijn laatste boek “Euthanasie: waarom niet” is de neerslag van deze ervaring en reflectie.
In deze serie publiceer ik een aantal
uittreksels, geselecteerd door Marc Desmet sj zelf.
Euthanasie: waarom niet? Marc Desmet
sj, Lannoo, Tielt, ISBN 978 94 014 2666 4, 320 p., 19,99 €
Als ik mijn vrouw niet meer herken
mogen ze mij euthanaseren. Ik zet het op papier.
NUANCE:
Bij dementie zijn er een aantal vergeten dimensies. Die maken euthanasie complexer dan je denkt, en dementie misschien ook wat mooier dan je vreest. (p. 182)
Pro memorie
Lijden aan dementie betekent een grote schok in het leven van de
zieke en zijn naasten, niet het minst bij personen met dementie op jonge leeftijd. Men ondergaat veel negativiteit en komt terecht tussen een voorbije wereld en een toekomstige chaotische wereld. Soms leidt dit tot situaties van ondraaglijk lijden die moeilijk te controleren zijn. Mensen dekken zich hier tegen in met wilsverklaringen.
Dit roept een aantal fundamentele problemen op zoals het respect voor
het ‘huidige zelf’ dat de dementerende geworden is. In feite verschuiven we zo van euthanasie naar levensbeëindiging op verzoek van ‘een ander’, namelijk het ‘vroegere zelf’, of de persoon die de wilsverklaring aanbrengt, of de behandelende arts zelf in samenspraak met het multidisciplinair team en familieleden.
Maar in heel deze quasi onoplosbare juridisch-ethische complexiteit
schuilt mijns inziens een uitnodiging om anders naar personen met dementie te kijken. Zij voeren ons naar vergeten invullingen van waardigheid, vrijheid, geluk, geheugen. Zij blijven mensen met een verhaal dat we aan hen kunnen teruggeven en zo de draad herstellen die mogelijks door de schok was afgeknapt.
Vooral nodigen zij ons uit om vanaf het begin hun veerkracht niet
te veronachtzamen, en hen niet enkel in termen van verlies te benaderen maar ook van verandering. Zo zijn ze niet zelden gevoeliger geworden voor schoonheid, vandaar het belang van muziektherapie. (pp.210-211)
Mijn
vadertje
In de living van een van mijn zussen
staat een vleugelpiano. Ik speel ‘Lady Madonna’ van de Beatles op de piano. Plots zie ik mijn vader, die je de laatste jaren niet meer aan het lachen krijgt met zijn uitdrukkingsloos gezicht, lachend naast de piano dansende bewegingen maken. Muziek vermag wat vragen – ‘Lach toch eens’ – niet gedaan krijgt. |
